Nhiễm trùng đường hô hấp trên nguy hiểm như thế nào?

23/04/2023
604

Nhiễm trùng đường hô hấp là một nhóm các bệnh nhiễm trùng xảy ra ở cơ quan thuộc bộ phận hô hấp, bao gồm mũi, thanh quản, họng và phần trên của khí quản. So với các bệnh nhiễm trùng hô hấp dưới, cơ quan hô hấp trên nhiễm trùng thường nhẹ, ít kéo dài và gây những biến chứng nặng nề cho người bệnh.

1.Tác nhân nào dẫn đến tình trạng nhiễm trùng đường hô hấp trên

Khi chúng ta hít thở, niêm mạc đường hô hấp trên sẽ là nơi tiếp nhận không khí đầu tiên, thực hiện các nhiệm vụ làm ẩm, sưởi ấm và lọc sạch một phần trước khi đưa vào khí quản. Để thực hiện điều này, niêm mạc các cơ quan hô hấp trên có các lông nhỏ hoặc dịch nhầy.

Trong đó, lớp dịch nhầy đóng vai trò kết dính các phân tử bui, vi khuẩn và virus có trong không khí khi hít vào, tránh không cho chúng xâm nhập vào và gây hại cho các cơ quan hô hấp dưới. Lông mao trên bề mặt của niêm mạch hệ hô hấp cũng có tác dụng tương tự, chính là nơi bám bụi bẩn và vi sinh vật gây bệnh.

Tuy nhiên, do bám giữ virus, vi khuẩn cùng bụi bẩn mà niêm mạc của cơ quan hô hấp trên dễ bị tấn công gây viêm nhiễm. Đây cũng chính là nguyên nhân mà bệnh lý nhiễm trùng đường hô hấp trên phổ biến hơn so với nhiễm trùng đường hô hấp dưới.

Những tác nhân gây nhiễm trùng đường hô hấp trên có thể là virus, vi khuẩn kết hợp với các yếu tố môi trường hay thời tiết. Các bệnh lý thường gặp bao gồm: cúm, viêm xoang, viêm amidan, viêm thanh quản…

Xem thêm: 5 loại nhiễm trùng đường hô hấp trên thường gặp

2.Nhiễm trùng đường hô hấp trên ảnh hưởng thế nào đến sức khoẻ?

Đa số các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp trên đều không quá nghiêm trọng và không gây nguy hiểm cho người bệnh. Song triệu chứng của chúng thường kéo dài, dễ tái phát lại ảnh hưởng lớn đến sức khoẻ của bệnh nhân. Bệnh có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần tuỳ theo mức độ bệnh và khả năng đáp ứng điều trị. Bệnh nếu không được điều trị tốt sẽ gây ra các biến chứng nguy hiểm như viêm phổi, viêm phổi tắc nghẽn mãn tính, hen phế quản, giãn phế quản…

Vào các thời điểm chuyển mùa, thời tiết thay đổi thất thường, bệnh nhiễm trùng đường hô hấp trên có thể bùng lên thành dịch do yếu tố thuận lợi thức đẩy virus gây bệnh phát triển và lây lan. Số lượng mắc bệnh lớn cũng tạo thành gánh nặng cho hệ thống y tế, khiến người bệnh khó tiếp xúc với các dịch vụ y tế để điều trị bệnh từ sớm.

Bên cạnh đó, nhiễm trùng đường hô hấp trên do vi khuẩn hay bội nhiễm vi khuẩn thường gây ra các triệu chứng nặng, kéo dài và nguy hiểm hơn so với tác nhân gây bệnh là virus. Người bệnh cần nghỉ ngơi, uống nhiều nước, điều trị tích cực với thuốc kháng sinh, hạ sốt, giảm ho…tuỳ vào tình trạng bệnh.

Với những người có sức khoẻ tốt, bệnh lý đường hô hấp này thường không đáng lo ngại. Tuy nhiên, với trẻ nhỏ, người già, người miễn dịch yếu thì nhiễm trùng đường hô hấp trên trở nên nguy hiể hơn nhiều lần. Thực tế cũng cho thấy, có không ít trường hợp bệnh nhân tử vong hàng năm do nhiễm trùng đường hô hấp trên và các biến chứng của bệnh.

Ban đầu, nhiễm trùng đường hô hấp trên thường phát triển gây nhiễm trùng lan xuống các cơ quan thuộc hệ hô hấp dưới, người bệnh có thể phải đối mặt với những biến chứng như:

-Biến chứng tại phổi

Nhiễm trùng lan rộng ở nhiều thuỳ phổi, gây ra hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển. Tỷ lệ tử vong do biến chứng này rất cao, đạt tới 60% nhất là khi điều trị chậm trễ, dùng kháng sinh không đủ liều và đã có biến chứng áp xe phổi.

-Biến chứng ngoài phổi

Ngoài việc tấn công vào phổi, nhiễm trùng có thể lan sang máu, ảnh hưởng đến các cơ quan nội tạng khác và hình thành các ổ áp xe tại nhiều nơi trên cơ thể. Ngoài ra, các biến chứng nguy hiểm có thể gặp khác do nhiễm trùng lan rộng như sốc do nhiễm trùng huyết, tràn dịch màng tim, suy đa phủ tạng..đều gây nguy hiểm cho tính mạng người bệnh.

Biến chứng tim mạch

Phế cầu khuẩn gây ra nhiễm trùng đường hô hấp trên cũng hoàn toàn có thể tấn công và gây biến chứng tim mạch như: suy tim do sốc hoặc do nội tâm mạc cấp, rối loạn nhịp tim…

Biến chứng ở đường tiêu hoá

Trẻ em mắc nhiễm trùng đường hô hấp trên do vi khuẩn thường đi kèm với các biến chứng tiêu hoá như: vàng da, vàng mắt do suy gan, tiêu chảy…

Biến chứng thần kinh

Bệnh nhân có thể gặp phải tình trạng mê sảng, lú lẫn, vật vã sau khi sốt cao hoặc do biến chứng nhiễm trùng đường hô hấp trên.

Biến chứng xa

Một số biến chứng ít gặp khác do nhiễm trùng đường hô hấp trên gồm: viêm tai xương chũm, viêm khớp, viêm màng não…

3.Phòng tránh nhiễm trùng đường hô hấp trên như thế nào?

Những biện pháp nên thực hiện để bảo vệ hệ hô hấp của bạn tránh nhiễm trùng cũng như nhiều bệnh lý nguy hiểm khác:

-Không hút thuốc: Khói thuốc lá vô cùng độc hại cho sức khoẻ, nhất là niêm mạch đường hô háp, bao gồm cả hút thuốc lá chủ động và bị động.

-Tránh ô nhiễm không khí: Cần vệ sinh không gian sống, sinh hoạt và làm việc thường xuyên để tránh bụi bẩn tích tụ và dị nguyên xâm nhập gây nhiễm trùng đường hô hấp trên.

-Đeo khẩu trang, đeo khăn bảo vệ cổ họng và mũi họng khi ra ngoài, nhất là khi thời tiết thay đổi hoặc môi trường nhiều khói bụi, hoá chất.

-Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng sát khuẩn để loại bỏ vi khuẩn, virus qua tiếp xúc xâm nhập vào hệ hô hấp gây bệnh. Bên cạnh đó cũng nên tránh thói quen đưa tay lên mũi, mặt thường xuyên.

Với những biện pháp trên, bạn có thể ngăn ngừa và làm giảm nguy cơ mắc nhiễm trùng đường hô hấp trên.

Hỏi & Đáp